Αλγοριθμική ταυτότητα: το προφίλ που δημιουργούν οι πλατφόρμες χωρίς να σας ρωτούν

Η αλγοριθμική ταυτότητα είναι το σύνολο των ετικετών που μια πλατφόρμα σας αποδίδει βάσει όσων κάνετε, όχι όσων λέτε. Για παράδειγμα, το YouTube μπορεί να σας χαρακτηρίσει «λάτρη της κηπουρικής» επειδή παρακολουθήσατε τρία βίντεο για το κλάδεμα, ακόμη και αν στο προφίλ σας αναφέρεται «μισώ την κηπουρική». Η αντίθεση είναι καθοριστική: η δηλωμένη ταυτότητά σας είναι ό,τι πληκτρολογείτε σε ένα βιογραφικό ή στις ρυθμίσεις, ενώ η αλγοριθμική ταυτότητα συνάγεται από κλικ, χρόνο παραμονής, κοινοποιήσεις και ακόμη και κινήσεις του ποντικιού. Σε μια εξέταση, αν μια ερώτηση περιγράφει έναν χρήστη στον οποίο προβάλλονται διαφημίσεις για vegan προϊόντα, παρότι δεν επέλεξε ποτέ «vegan» στις προτιμήσεις, τότε λειτουργεί η αλγοριθμική ταυτότητα.

Για να το εντοπίσετε σε ένα τεστ, αναζητήστε λέξεις-κλειδιά όπως «συναγόμενο», «προβλεπόμενο», «προφίλ συμπεριφοράς» ή «υπολογισμένη ετικέτα». Ένα συνηθισμένο τέχνασμα είναι ότι οι πλατφόρμες χρησιμοποιούν την αλγοριθμική ταυτότητα για να εξατομικεύουν συστάσεις, να ορίζουν βαθμολογίες κινδύνου για δάνεια ή ασφάλιση ή να επισημαίνουν περιεχόμενο προς εποπτεία. Ένας τρόπος αποκλεισμού: αν η ερώτηση αναφέρει ότι ένας χρήστης ενημερώνει χειροκίνητα τη λίστα «ενδιαφερόντων» του, πρόκειται για δηλωμένη ταυτότητα, όχι για αλγοριθμική. Μια ακόμη ένδειξη: η αλγοριθμική ταυτότητα μπορεί να αλλάζει χωρίς να το γνωρίζει ο χρήστης, επειδή ενημερώνεται με κάθε νέο κλικ ή κύλιση.

Ένας σύντομος τρόπος να το θυμάστε: «Είστε ό,τι κάνετε, όχι ό,τι λέτε». Δοκιμάστε τον εαυτό σας φανταζόμενοι έναν φίλο που ισχυρίζεται ότι αγαπά τη μαγειρική αλλά παρακολουθεί μόνο εκπομπές ζαχαροπλαστικής — η αλγοριθμική ταυτότητα της πλατφόρμας θα τον χαρακτήριζε ζαχαροπλάστη, όχι μάγειρα. Αν ένα εξεταστικό ερώτημα σάς δίνει αναντιστοιχία μεταξύ των δηλωμένων προτιμήσεων ενός χρήστη και των διαφημίσεων που βλέπει, η απάντηση είναι σχεδόν βέβαιο ότι είναι η αλγοριθμική ταυτότητα.